OPEC+ vừa quyết định giữ nguyên sản lượng dầu tháng 3 - một động thái tưởng chừng đơn giản nhưng thực ra là bài toán tối ưu hóa lợi nhuận giữa ba yếu tố đang chạy đua: căng thẳng địa chính trị đẩy giá lên, nhu cầu toàn cầu yếu kéo giá xuống, và tham vọng của Saudi-Nga muốn giữ giá ở mức “vừa đủ cao để kiếm lời, vừa đủ thấp để không kích hoạt dầu đá phiến Mỹ.”

Điểm mấu chốt mà nhiều người bỏ qua: giá dầu hiện đang tăng không phải vì thiếu dầu thực sự, mà vì thị trường đang “định giá sợ hãi” - lo ngại Mỹ có thể tấn công Iran, lo ngại eo biển Hormuz bị phong tỏa, lo ngại 20% nguồn cung dầu toàn cầu bị gián đoạn. Trong hoàn cảnh đó, tại sao Saudi Arabia và Nga - hai ông lớn của OPEC+ - lại muốn bơm thêm dầu vào thị trường để kéo giá xuống? Họ chỉ việc “ngồi im” và để sợ hãi làm việc thay họ.

Nhưng phía sau tính toán ngắn hạn này là một nghịch lý dài hạn: trong khi OPEC+ đang tận dụng tối đa sức mạnh hiện tại, nền tảng quyền lực của họ đang từ từ xói mòn. Xe điện ngày càng phổ biến, năng lượng tái tạo ngày càng rẻ, công nghệ dầu đá phiến làm nhiều quốc gia tự túc hơn. Mỗi lần OPEC+ giữ giá cao quá lâu, họ vô tình đẩy nhanh tốc độ thế giới rời xa dầu mỏ.

Đối với túi tiền người dân: giá xăng sẽ không giảm sớm, và mọi thứ từ vận chuyển đến hàng hóa đều chịu áp lực tăng giá - cho đến khi hoặc là tình hình Mỹ-Iran hạ nhiệt, hoặc là nền kinh tế toàn cầu suy yếu đủ để giảm nhu cầu.